20 Aralık 2016 Salı

TAVUK YEMELİ MİYİZ?


Merhabalar uzun yıllardır gündemde olan Tavuk tartışmalarından bende çok etkilendim ve yaklaşık 4 yıldır tavuk tüketmiyorum. BESD-BİR daveti ve sevgili Annekaz ve Gülsen'in davetiyle Ankaralı bloggerları ve konusunda uzman öğretim üyelerini aileleriyle birlikte Bolu Gazelle Resort otelde ağırladılar,hem harika bir hafta sonu gezisi oldu hem de aklımızda tavuk ile ilgili soru işaretleri aydınlandı.

Boluda otele vardıktan hemen sonra öğle yemeği ardından yapılan toplantıda Tavuk ile ilgili sorularımıza cevap aradık.Bendeniz hem biyolog olduğum içi hem de tavuk tüketmediğim için aklımda çok soru vardı açıkcası ve hepsini sordum ve hem açıklayıcı hem de detaylı bilgiler aldım.
Basında yer alan ve pek çoğumuzun aklında soru işareti olan konulara cevaplar aldık, sorularımızı Besd-bir Başkanı Sait Koca Prof. Dr. Mehmet Akan ve Prof. Dr.Muammer Göncüoğlu cevapladı.Bakalım hangi soruları sorduk ve ne cevaplar aldık?
YAMYAM TAVUK NEDİR ?
Tavuklar tesiste kesildikten sonra tavuğun kullanılmayan parçaları yem fabrikalarında özel işlemlerden geçirilerek ve tamamen farklı bir içeriğe ve yapıya büründükten sonra tavuklara yem olarak veriliyor.Tavuklar kendi türlerinin parçalarını yem halinde tükettikleri için bu olay yamyam tavuk olarak adlandırılıyor.Burada yapılan işleme rendering adı verilir.İnsanların tüketimi için uygun olmayan kümes hayvanları yan ürünleri bu işlemle değerli proteinleri mineraller ve yağlara dönüştürülür.

TAVUKLAR NEDEN HIZLI BÜYÜYORLAR ?
Günümüzde endüstride kullanılan tavuklar yıllar içerisinde yapılan çalışmaların sonucu oraya çıkmış Broiler cinsi tavuklardır. Bunlar tıplı meyvelerde sebzelerde yapıldığı gibi melezlemeler sonucu elde edilmiş türlerdir.Sanıldığı gibi genleriyle oynama söz konusu değildir.Tıpkı çok ürün veren ve lezzetli iki domates türü nasıl melezlenerek hem lezzetli hem de çok verim veren domatesler elde ediliyor ise tavuklar içinde aynı durum söz konusu.

TAVUKLAR 52 GÜNDE KESİLMEZSE KENDİLİĞİNDEN ÖLÜYORLAR MI?
Tabi ki hayır.Tavuklar siz kesmediğiniz sürece yaşamaya devam edebiliyorlar.

TAVUKLARA ANTİBİYOTİK VERİLİYOR MU ?
Belkide en çok sorulan sorulardan biri bu olsa gerek; Antibiyotikler gerek geleneksel üretimde gerekse organik üretimde veteriner tarafından reçete edilerek kullanımına izin verilen ilaçlar, Bilinçsiz ve kuralsız kullanımlarına izin verilmiyormuş.2006 yılı başlarına kadar bağırsak sağlığı ve florasını düzenlemek adına antibiyotikler düşük dozlarda yemlere katılıyormuş ancak 2006 itibariyle yasaklanmıştır.Bilinçsiz kullanımları önlemek adına bakanlığın kalıntı izleme programı dahilinde tesisleri rutin olarak izlediği biliniyor.Ayrıca kurallara uygun üretim yapılan ve denetimlerden geçen tesislerin kendi üretim işleyişi içerisinde de kalıntı kontrolleri yapılıyor.Antibiyotik kullanılması gerek durumlarda ise antibiyotiğin vücuttan atılma süresi göz önüne alınarak kesimhaneye gönderimi planlanmakta olduğunu söylediler.

TAVUKLARA HORMON VERİLİYOR MU ?
Tesislerin kümes kapasiteleri çok fazla ve teknik olarak tavuklara hormon verilmesinin hem oldukça maliyetli hem de pratik bir işlem olmadığını söylediler.Bu amaçla üretilmiş hormon preparatları da bulunmuyormuş yani siz kendi beslediğiniz tavuğa vermek isteseniz bile bulamazsınız şeklinde bir açıklama yaptılar.Yemlerle verilme imkanı da bulunmuyormuş.Yani hormon kullanılmadığı konusunda içimizin rahat olması gerektiğini özellikle belirttiler.

KAHVERENGİ YUMURTA BEYAZ YUMURTA FARKI ?
Çok tartışılan konulardan biriside beyaz kahverengi yumurta konusunda, beyaz yumurtanın ucuz olması maliyetinin düşük olmasından kaynaklanıyormuş,kahverengi yumurta yapan tavuk ise daha iri ve daha çok yem tüketerek yumurta yaptıklarından dolayı maliyet arttığı için beyaz yumurtadan daha pahalı olarak satışa sunuluyor.

TAVUK NUGGETLARIN BURGERLARIN İÇİNDE NELER VAR ?
İçeridiğinde sadece tavuk göğüs eti ve baharatlar bulunuyormuş yani basında yer aldığı gibi atıklar,sakatat vb. ürünler bulunmuyor dediler.Bu durum tavuk salam ve sosisler içinde geçerliymiş.

TAVUK AYAĞI TAVUK KEMİKLERİNE NE OLUYOR ?
tavuk ayakları bunları tüketen ülkelere gönderiliyor,kemikleri ise Rusya tarafından istenen bir ürünmüş kalsiyum kaynağı olması sebebiyle Rusya'da çok tüketilen bir ürün halindeymiş.

PİYASADA SATIŞA SUNULAN FARKLI TAVUK ÇEŞİTLERİ NELER ?
(Besd-bir kaynaklarındaki bilgilere göre)

Köy Tavuğu ; Küçük ölçekli basit kümes veya barınaklarda yetiştirilen farklı tavuk türlerini içerebilen tavuklardır.Bu tavuklar her yerde gezinebilirler ve çevrede bulunan pek çok maddeyi tüketebilirler.Yetiştirici tarafından yemlerde verilerek beslenebilen bu tavuklar çevredeki tüm kirlilik hastalık vb. etmenlere karşı korumasız olduğundan riskli bir üretim tipi olarak düşünülebilir.

Konvansiyonel(endüstriyel) Tavuk(piliç) ; kapalı kümeslerde ,daha fazla hayvan barındırılarak yapılan ve hızlı gelişen tavuk ırklarının 40-42 günlük süreçte tamamen doğal olarak hormon ve antibiyotik kullanılmadan 2,5-3 kg.canlı ağırlığa ulaştıklarında kesilen üretim şeklidir.bakanlığın izin verdiği kimyasal yem katkıları ve GDO 'lu yemlerin kullanımı serbesttir.6 haftalık yaşta kesildiklerinden etleri taze ve yumuşaktır o nedenle çabuk pişerler.kalıntı değerleri bakanlıkça izlenmektedir.

Serbest Gezen (free range) Tavuk Eti; kapalı bir kümes önünde kümes alanının en az iki katı kadar bir bölümünün üzeri ve kenarının kuş ve yabani hayvan girişine de engel olacak şekilde tel örgü veya plastik malzemeyle kapatılarak tavukların uygun mevsimlerde bu alana çıkarılarak gezinebildiği sistemdir.hayvanlar doğal ortamdaki solucan böcek vb.yerlerken dış ortamda oması muhtemel ağır metaller,kirlilik,parazitler,yaban hayattan gelecek hastalık vb. etkenler yönünden daha risklidir.Bu sistemde daha yavaş büyüyen tavuk ırkları kullanılır ve 60-80 günde kesilirler.Tüketilmesinde bir mahsur yoktur.

Organik Tavuk Eti; Yavaş büyüyen tavuk ırklarının 81 günlükken kesilebildiği,1 metrekareye 10 dan az tavuk konulan,dışarıda gezinme ve otlanma imkanı sunulan,organik sertifikalı yemlerle beslenen,gdo'lu yemlerde dahil çoğu kimyasal bileşik kullanımının yasaklandığı,yapılan işlerin uygunluğunun sertifikasyon kuruluşlarınca denetlendiği üretim modelidir.hayvan hakları ve refahı yönünden azami özen gösterilir.pahalı olması dışında önemli bir sorunu yoktur güvenle tüketilebilir.

Piyasada satışa sunulan pek çok tavuk tipi var Besd-bir kaynaklarındaki bilgileri sizlerle paylaşarak bu konuda aklınızdaki sorulara cevaplar vermeye çalıştım.İçinize hangisi siniyorsa onu tüketmenizi öneririm tabi ki.

Bolu'da Besd-Bir ile yapılan toplantı ardından Besd-Bir üyesi olan bir tavuk üreticisinin tesisini gezdik,tesiste güvenlik ve hijyen şartlarına maksimum düzeyde uyulduğunu söyleyebilirim.tesisi gezerken de kontaminasyonu önlemek adına en temiz yerden en kirli yere doğru yani paketlemeden kesimhaneye doğru olacak şekilde gezimizi tamamladık.Gezdiğimiz tesis Burger King, Popeyes gibi firmaların tavuk burger ,nugget vb. ürünlerini de üreten yetkili tek tesis, bu nedenle bu firmalar tarafından da sürekli denetleniyorlar.
Fikrimi soracak olursanız bendeniz 4 yıldır tavuk tüketmiyorum, halende aklımda sorular yok değil ama şunu anladım ki aslında tavuk günah keçisi gibi seçilmiş sanki çünkü yediğimiz dana eti,kuzu etinin bile soframıza nasıl geldiğini ne şartlarda yetiştirildiğini hangi yemlerle beslendiğini bilmiyoruz.tavuklarda ne kadar risk varsa bana  göre tükettiğimiz diğer gıdalarda da aynı riskler var diye düşünüyorum.Çünkü günümüzde maalesef doğal ürünler artık hem daha pahalı hem de bulmak çok daha zor.
Ben tavuk çok sık olmasa da tüketeceğim her gıdada olduğu gibi dozajında yediğiniz sürece hiçbir sorun yok bence.Öğretim üyelerine ve Besd-Bir yetkililerine şu soruyu sorduk; tavuk tüketiyor musunuz ve çocuklarınıza yediriyor musunuz ?Hepsinden şu cevabı aldık tabi ki çocuklarımıza güvenle yediriyoruz dediler.
Besd-Bir ve değerli öğretim üyelerinin açıklamalarıyla Tavuk hakkındaki sorulara cevaplar aradık ve bunları sizlerle paylaştım,Böyle iyi bir protein kaynağından çok uzak durmamak gerek ama içinize nasıl rahat edecekse piyasada bulunan o tavuk çeşitlerini alı güvenle tüketebilirsiniz.Sizlere en büyük önerim mutlaka paketlenmiş üzerinde firma bilgileri ,organik ise organik üretim sertifika bilgileri olan,izlenebilirliği olan tavukları tercih ediniz.

Aklınıza takılan sorular için  http://www.besd-bir.org/ adresinden bilgilere ulaşabilirsiniz.

Besd-Bir 'e bizleri davet ettikleri için Sevgili Hayriye ve Gülsene bu güzel organizasyonu düzenledikleri için çok teşekkür ederim,keyifli organizasyonlarda buluşmak dileğiyle
Sevgiler








12 yorum:

  1. Tavuk yiyoruz evde.Genel olarak düşünülürse et fiyatlarına göre daha ucuz bir protein kaynağı mecburen tüketiliyor.Üreticilerin insafına kalınmış anlaşılan.İyi , güvenilir markaları seçmeye çalışıp yiyoruz .Teşekkürler bilgiler için.

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. Öncelikle önerim mutlaka paketli üzerinde üretim firmasına ait bilgilerin sertifika no'ların vb. bulunduğu güvenilen bilinen markaları tercih etmenizdir.Organik,serbest gezen köy tavuğu normal tavuklar hangisi içinize siniyorsa güvenle tüketebilirsiniz.

      Sil
  2. İnşallah sorularınızın cevabı doğrulukla cevaplanmıştır. Ben uzun süredir nadiren tavuk oluyorum çünkü. Peki o zaman neden eski lezzeti yok bu tavukların birşey yapılmıyorsa

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. Bu soruyu bizde sorduk , şu an satışa tavuk diye sunulanlar aslında piliç yani tavuk olmadan önce kesiliyorlar.Satıştaki tavuklar yağlanmasına vakit kalmadan kesildiğinden dolayı eski lezzetlerinin olmadığını söylediler.

      Sil
  3. Çok güzel bir yazı olmuş canım kalemine sağlık

    YanıtlaSil
  4. Ebrucuğum senin 4 yıldır tavuk yemediğini biliyorum bu gezinin hemen ertesi günü yemen bence Tavuk birliklerinin verdikleri yeterli bilgi ve güveni.Benim tavuk yememe gibi bir sıkıntım yoktu o yüzden bu gezi benim için tamamen tatil oldu.Yukarıda Nilgün arkadaşımız eski lezzetin olmadığını sormuş..Peki ben de soruyorum Etin sebzenin eski lezzeti var mı domatesin,biberlerin olsun var mı eski tadı bence yok .Evet çok iyi bir geziydi çok güzel yazmışsın sevgiler.

    YanıtlaSil
  5. Tavuk yiyemeyenlerden biriyim. Etin biberin domatesin de eski tadi yok. Cunku onlarda da bir suru hile var. Hibrit tohum, katkili gubre, tarim ilaci vs. Sadece hatirlatmak istedim, her seyin tadinin bozulmasi tavugu aklamaz ki :( Dr. Yavuz Dizdar in 'yemezler' diye bir kitabi var. Tavsiye ederim.

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. Merhaba ben biyologum ayni zamanda ve tukettigim herseyi didiklerim.Oncelikle herseyden dozajinda yemek gerek ve tavuk icin soylenen benzer durumlar aslnda sebze ve meyveler icinde gecerli onlardada ilac kalintilari olabiliyor, yediginiz dana eti kuzu etide benzer durumlara sahip hatta balik ciftliklerinde hormon kullanimi var olan birsey yani yedigimiz herseyin dozajinda yemek gerek.Bende hergun tavuk tuketmiyorum.Yavuz beyi bende cok dinledim ama su var gunumuzde saglikli gidalar cok azaldi herkesin organik beslenme sansida yok o nedenle abartmadan herseyi yemek gerek diye dusunuyorum.

      Sil
  6. Bundan böyle gönül rahatlığıyla yiyebilirsin o halde :)

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. Yedigimz pek cok sey icin benzer durumlar var aslinda sebze meyvede bile ilac kalintilari oldugu soylenir dana eti kuzu etinin hatta baliklarin ne durumda olduguds tartisiliyorki alabalik ciftliklerinde vb.hormon kullanimi oldugunu duydum yani herseyden dozajinda tuketmek gerek

      Sil

Fikirleriniz benim için önemli sevgiler

ZAFUL